Ar�iv - 2013 - 22/04/2013

"��retmenler Odas�nda LGBT Konusunu Nas�l G�ndeme Getirebiliriz?"

Kaos GL’in hafta sonunda Ankara’da düzenledi�i E�itim Forumunun birinci oturumu, “E�itim “Ovas�nda” Kar��la�malar; Ö�rencilerin ve e�itimcilerin alanda ya�ad��� sorunlar, birlikte mücadele olanaklar�” ba�l��� ile yap�ld�.

Kolayla�t�r�c�l���n� Yasemin �afak’�n yapt��� oturumda, e�itimciler ve ö�renciler e�itim alan�nda LGBT ö�renci ve e�itimcilerin ya�ad��� sorunlar ve bu sorunlara kar�� alternatif çözüm yollar�n� tart��t�.

“Ö�rencim bu konuyu konu�may� reddediyor”

Ankara’dan bir rehber ö�retmen, “LGBT ö�rencilere nas�l yakla��lmas� gerekti�ini bilmiyorum. Ö�renci bu konuyu ret ediyor ve konu�mak istemiyor.” diye konu�tu.

Her durumda rehber ö�retmen müdahale etmeli midir? Nas�l müdahale etmelidir? Hangi müdahale do�ru ve yerinde müdahaledir? sorular�na rehber ö�retmenin “ki�i/olay” bazl� yan�t vermesi gerekti�inin alt�n� çizen Yasemin �afak �unlar� söyledi: “Bütün ö�retmenler homofobik veyahut ayr�mc� de�il ama ö�retmenler ne yapabilece�ini bilmeyebiliyor. N ne yapaca��m, nas�l ileti�im kuraca��m ve onu yönlendirmeden nas�l destek olaca��m sorusu hep zihinlerimizde yer tutuyor.”

“Zorbal�k yapan bir ö�renciye nas�l müdahale edece�imizi bilmiyoruz!”

�stanbul’dan resim ö�retmeni Esin, yedinci s�n�fta ö�rencilerden biri bir ba�ka arkada�� için “top ….” yazm��. Bu tahtaya bu yaz�y� kim yazd� dedim, kimse söylemedi, bunu yazan ö�renci akran zorbal��� yapan bir ö�renci, hakaret ve küfür mant��� ile yaz�yor. �kazlar�m� dinlemedi. Ve çocu�u sert bir �ekilde uyarmak zorunda kald�m, di�er ö�retmen arkada�lar “iyi yapt�n” dediler, ama ben iyi yapmad���m� biliyorum ama ne yapaca��m� bilmiyorum.

Yasemin �afak, “zorbal��a maruz kalan LGBT ö�renciye nas�l destek olurum, LGBT ö�renciye zorbal�k yapan ö�renci ve ö�retmenlere nas�l müdahale edebilirim, Zorbal��a maruz kalan ö�renciyle nas�l çal��aca��m” sorular�n�n önemli oldu�unu, zorbal��a maruz kalan LGBT ö�renciden önce zorbal�k yapan ö�renciyle çal��mak gerekti�ini ve LGBT ö�rencinin çevresiyle çal��man�n s�n�f ortam�n� daha özgürle�tirici ve demokratikle�tirici bir tav�r oldu�unu dile getirdi. Zorbal�k yapan ö�renci ve ö�retmenin ayn� kategoride de�erlendirmemek gerekti�ini, zorbal�k yapan ö�retmenler için hukuki yollar�n bile denenebilece�ini forum s�ras�nda ortakla��lan alanlardan biri oldu.

“Bir k�z ö�renci hakk�nda “erkek gibi” davrand��� için lezbiyen oldu�unu söylediler”

Ankara’dan bir rehber ö�retmen: Bir k�z ö�renci hakk�nda erkek gibi davrand��� için lezbiyen oldu�unu söylediler. Bende buna itiraz ettim. Ö�rencilerin, cinsel yönelimlerine veyahut cinsiyet kimliklerine ili�kin bir gündem yokken, ço�u zaman ö�retmenleri taraf�ndan “cinsel yönelim/cinsiyet kimli�i” atan�yor. Bu ö�renci, lezbiyen, gey, trans diyorlar. Bu da çocu�un okul içinde yaftalanmas�na neden oluyor. Bunu yaparken de sadece sterotip yarg�lardan hareket ediyorlar!

“Rehberlik servisleri kendileri için neler yapabilirler, çocu�a, di�er ö�retmenler ve aileyle nas�l yakla�acaklar?”

Rehberlik ara�t�rma merkezinden bir ö�retmen: LGBT ö�renci fark edildi�inde, ö�retmenleri taraf�ndan ö�renciler rehberlik ara�t�rma merkezine yönlendiriliyor ve bu çocu�u heteroseksüel yapmam�z� istiyorlar ve bu çocu�u tecrit edecek, kayna�t�rma ö�rencisiymi� gibi davranmam�z bekleniyor.

“Biyoloji ö�retmeni ö�renciye “sen topsun” diyor”

�stanbul’dan bir rehber ö�retmen: “Biyoloji ö�retmeni ö�renciye sen topsun diyor. Çocu�un yan�nda olmaya çal��t�k, veli ile destek olmaya çal��t�k. Ö�retmenin tavr�ndan sonra okulda s�n�f ortam�nda taciz devam etti. Rehberlik servisi sessiz kald�, ö�retmeni di�er ö�retmenler desteklemeye çal��t�lar. Ö�retmenler odas�nda bunu konu�mak ba�l� ba��na bir sorun zaten. Sonuçta bu ö�renci ba�ka bir sebepten dolay� ba�ka bir okula gitti.”

“Biyoloji ö�retmeni her �eyi biliyor, ama do�adaki trans, e�cinsel ve interseksüel canl�lar� niye bilmiyor”

Bal�kesir’den trans bir kat�l�mc�: “Edebiyat ve Biyoloji ö�retmeni beni fark edip annemi ça��rd�lar ve ö�retmenin önerisi ile hormon kullanmaya ba�lad�m. Biyoloji ö�retmeni her �eyi biliyor, ama do�adaki trans, e�cinsel ve interseksüel canl�lar� niye bilmiyor.”

“Gey ö�rencimden çok �ey ö�rendim”

Malatya’dan rehber ö�retmen: “�mam hatip lisesinde psikolojik dan��man olarak çal���yorum, benim lgbt ö�rencilerimden birisi �u anda üniversite ö�rencisi ve ben ondan çok �ey ö�rendim, okul idaresiyle, di�er ö�retmenlerle ve zorba ö�rencilerle mücadele etmeye çal��t�m. Ö�rencim o zaman çok rahat aç�lmak istiyordu. Yanl�� oldu�unu bildim halde, toplumsal cinsiyet rollerine uymas� konusunda ikaz ediyordum. Kaos GL’nin geçen ay Malatya’da yapt��� e�itimde, ö�retmenlerin de okul pdr uzmanlar�n�n da LGBT konusunda çok eksik oldu�unu gösterdi. Bireyleri oldu�u gibi kabul etme temel ilkesini bile görmezden gelebiliyorlar LGBT ö�renciler söz konusu oldu�unda.”

“Okul müdürü, beni uyard�, “sizi da�a kald�r�l�rlar, dikkat edin””

�stanbul’dan bir ö�retmen: “LGBT e�itimciler de ayn� s�k�nt�y� ya��yorlar. Bizim ö�retmenimiz travesti dediler. Okula gidip gelirken can güvenli�im tehdit alt�nda idi. Okul müdürü, beni uyard�, “sizi da�a kald�r�l�rlar” dikkat edin diye.”

“Akademide me�ru oldu�u dü�ünülen hiyerar�inin alt�ndaysan�z yapt���n�z çal��malar de�ersizle�tiriyor”

Mu�la’dan akademisyen bir kat�l�mc�: “LGBT meselesi ile çal���yor olmak ba�l� ba��na bir probleme dönü�üyor ya sizin LGBT oldu�unuzu dü�ünüyorlar, bunu dü�ünürken de LGBT olman�n kendisinin kötü bir �ey oldu�unu dü�ünüyorlar. Kampüsümüzde üç senedir HKB etkinlikleri yap�yoruz ama halen dirençle kar��la��yoruz. Özellikle akademide me�ru oldu�u dü�ünülen bir hiyerar�i var. Bu hiyerar�inin alt�nda bir yerde iseniz yapt���n�z çal��malar da de�ersizle�tiriyor.”

“Toplumsal cinsiyet rollerine uymama hali e�cinsellik olarak adland�r�l�yor””

Ankara’dan bir ö�retmen: “Fazla nezaket ve yumu�akl�k olma haliyle LGBT olma hali kar��t�r�l�yor. Toplumsal cinsiyet rollerine uymad���m�z zaman e�cinsel, trans ya da biseksüel olarak kodlanabiliyoruz. Görünen feminen davran��lar LGBT’ye ���k tutmayabilir.”

“LGBT çocuklar toplumsal cinsiyet rollerine her zaman uymayacak”

Ankara’dan bir kat�l�mc�: “LGBT alan�nda çal���rken genellikle “sorun” odakl� çal���yoruz, bir sorunun olmas�, çocu�un if�a olmas� bekleniyor, çocuk if�a olmayabilir. LGBT çocuklar toplumsal cinsiyet rollerine her zaman uymayacak diye bir kural yok, bu yüzden sadece “sorun” oldu�unda, ö�renciler görünür oldu�unda de�il, görünür olmad�klar�nda da çevreyi nas�l de�i�tirebilirizi rehber ö�retmenlerin dert etmesi laz�m.” 

“Dershaneleri unutmamak laz�m”

Ankara’dan bir dersane ö�retmeni: “Ö�renciler okulda geçirdikleri zamandan çok zaman� dershanede geçiriyor ve dershanede s�nav odakl� çal��an bir rehberlik servisi var. Ö�renciler bütün bo� zamanlar�n� dershanede geçirmek zorunda kal�yorlar. E�itim alan�nda LGBT ö�rencileri e�itim ortam�n� nas�l iyile�tiririz sorusunu sorarken dershane ortam�n� da göz ard� etmemek laz�m.

“Ö�retmenler odas�nda LGBT konusunu nas�l gündeme getirebiliriz?”

Yasemin �afak, oturumun sonunda cevaplanmas� gereken sorular� ç�kart� ve özellikle homofobi ve transfobiye kar�� mücadele eden e�itimcilerin bu sorular� gündemlerine almalar� gerekti�ini dile getirdi:

“LGBT çocu�u destekleyen ö�retmenler, ö�retmenler odas�nda neler ya��yor?”, “�yi örnekleri nas�l ço�altabiliriz?”, “Yurtta kalan LGBT ö�rencilerin maruz kald��� ayr�mc�l�klar”, “Görünür olmayan LGBT’lerin maruz kald��� ayr�mc�l�k ve �iddet?”, “LGBT’leri kurbanla�t�rmadan nas�l bir süreç izleyece�iz?”, “Sosyal dengelerini nas�l kuracak, rehber ö�retmenler nas�l destek verecek?”, “Zorbal�k yapan ö�retmen ve ö�renciler için neler yap�labilir. O hukuki sürecin basamaklar� nelerdir ö�retmenler için?”, “Çocuk için ba�vuraca��m�z do�ru adresler neler?”, “Aile ve çocu�u bilimsel bilgi verecek uzmanlara nas�l yönlendirebiliriz?”, “Ö�retmenler odas�nda LGBT konusunu nas�l gündeme getirebiliriz?”, “�yi örnekleri nas�l ço�altabiliriz?”, “O kanal� nas�l olu�turaca��z, kimlerle olu�turaca��z, ö�retmen olarak ö�rencinin s�n�rlar�n� koruman�n s�n�r� nedir?”, “Rehber ö�retmenlerin direncini nas�l k�raca��z?”, “Tehdit ve zorbal�k yasal müdahale yorumuz ne olacak? nereden destek alaca��z? Belirli bir sistematik var m�? Durumdan duruma de�i�iyor mu?”